Betonning en vaarwegmarkering

Leerdoel: Je benoemt eerst het stelsel en de richting, daarna pas de kant waar je passeert.

Een rode of groene ton vertelt pas voldoende wanneer je weet volgens welk stelsel de vaarweg is gemarkeerd. Scheepszijden, oevers en betonningsrichting hebben elk een eigen betekenis. Een kaartbeeld dat je draait, draait de oevernamen niet mee.

Bakboord en stuurboord horen bij het schip

Bakboord is links en stuurboord rechts wanneer je aan boord naar de boeg kijkt. Bij omkeren wisselen die zijden ten opzichte van de wal. De aanduidingen rechteroever en linkeroever blijven dezelfde. Bepaal bij een rivier eerst welke kant stroomafwaarts is. Spreek in de wacht duidelijk af of je een scheepszijde, een oever of de geografische kant bedoelt.

Een route kan door twee stelsels lopen

De binnenrivierbenaming van rechts en links is hier die van de afvaart. Bij IALA A werk je met de op de kaart vastgestelde betonningsrichting, veelal vanuit zee naar binnen. Op kanalen, meren, getijdenwater en een overgang tussen reglementen controleer je de vastgestelde richting. De slagzin rood rechts is zonder deze context onbruikbaar.

Leerdoel: Je herkent dezelfde functie in verschillende fysieke uitvoeringen.

Een lichtton, een drijfbaken en een eenvoudige ton kunnen dezelfde geulzijde aanduiden. De kleur is belangrijk, maar ook de vorm en het topteken helpen wanneer tegenlicht, afstand of verbleekte verf de herkenning lastig maken.

De rode zijde

In het RPR-voorbeeld is rood de rechterzijde van de vaargeul in afvaart. Een stompe vorm of een rood cilindervormig topteken ondersteunt die herkenning. Een licht is niet verplicht op iedere ton; als een gewoon lateraal RPR-teken is verlicht, hoort daar rood licht bij. Een metalen kooi, zonnepaneel of ander onderdeel bovenop is niet zonder meer het nautische topteken.

De groene zijde

Groen markeert in dit binnenriviervoorbeeld de linkerzijde in afvaart. De spitse vorm of een groene kegel met de punt omhoog is een tweede aanwijzing. Kijk naar de complete uitvoering: moderne boeien kunnen een ronde drijver en een spitse bovenbouw hebben. Een verschil in rompvorm tussen twee lichttonnen betekent niet automatisch een andere vaarwegfunctie.

Leerdoel: Je houdt de markering van de vaargeul apart van de markering van een obstakel.

Een kribkop, strekdam of oeververdediging kan verder in het water doorlopen dan je boven water ziet. De markering vertelt waar het gevaar of de begrenzing herkenbaar is; zij maakt de ruimte ernaast niet automatisch diep of vrij.

Vast rood en groen zijn niet dezelfde topvorm

Bij de hier behandelde vaste RPR-tekens heeft de rechterzijde een rode kegel met de punt omlaag. Aan de linkerzijde staat een groene kegel met de punt omhoog. Vergelijk dat met een rode geulton: daar hoort juist de stompe vorm of rode cilinder bij. Rode kleur betekent dus niet dat alle rode tekens dezelfde vorm krijgen.

Rood-wit en groen-wit horizontaal

Drijvende RPR-tekens met rode of groene en witte horizontale banen kunnen de vaarweg of een obstakel aanduiden. Het rode cilindertopteken of groene kegeltopteken blijft helpen bij de zijdeherkenning. Let vooral op het verschil tussen horizontale banen en een rood-wit verticaal gestreept veilig-vaarwaterteken.

Van bovenwaterbeeld naar onderwatergevaar

Een zichtbare kribkop kan bij een andere waterstand grotendeels verdwijnen. Plaats, lengte en vorm van het onderwaterwerk haal je uit actuele informatie en kaartgegevens. De fotograafstand, golfslag en een vrij ogende opening zeggen op zichzelf weinig over de ruimte voor jouw schip.

Leerdoel: Je onderscheidt een splitsing van een markering voor een doorgaande geul.

Waar vaarwateren uit elkaar gaan, komen kleurfuncties samen. Lees niet alleen welke kleur je het eerst ziet, maar ook hoe de kleuren zijn verdeeld en welke route op de kaart wordt bedoeld.

Rood-groen gestreepte splitsing

Het RPR-splitsingsteken heeft rode en groene horizontale banen en, als aanwezig, een bolvormig topteken met dezelfde kleuren. Een licht kan wit flikkerlicht of isofaselicht zijn. De markering identificeert de splitsing. Je moet vervolgens van iedere route controleren of zij bij afmetingen, diepgang en bestemming past.

Overwegend rood of groen met een dwarsband

In het behandelde BinSchStrO-voorbeeld van aftakking of samenkomst kan een rode markering één groene dwarsband hebben, of groen één rode dwarsband. Het cilindertopteken of de kegel blijft bij de overheersende kleur horen. Het licht heeft dan de groep 2 + 1 in de betreffende rode of groene kleur. Houd deze toepassing apart van een gelijkmatig rood-groen gestreept splitsingsteken.

De haven in

Voor het RPR-voorbeeld wordt een schip dat een haven binnenvaart als opvarend beschouwd. Kijk dus in die richting naar de zijden van de ingang. Een haveningang kan vaste tekens op oeververdedigingen hebben; vergelijk die niet blind met losse geultonnen. Neem stroomdwarszetting, beschikbare breedte en de draaibeweging mee in de voorbereiding.